Wat is de WIA?
WIA is een afkorting van Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Het is een uitkering die een medewerker kan krijgen wanneer hij of zij langer dan twee jaar ziek is. Op deze manier voorkom je dat het inkomen van deze persoon sterk vermindert. Of je zieke medewerker inderdaad recht heeft op een WIA uitkering wordt bepaald door het UWV. Er zal dan in ieder geval gekeken worden welke functionele mogelijkheden de medewerker nog heeft. Uit zo’n onderzoek kan bijvoorbeeld blijken dat de medewerker toch bepaalde werkzaamheden kan verrichten, binnen jouw organisatie of eventueel zelfs in een andere (het tweede spoor). Hoe hoog de uitkering wordt hangt af van in hoeverre iemand arbeidsongeschikt is.
Gedeeltelijk of volledig afgekeurd WIA
De Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen bestaat eigenlijk uit twee verschillende uitkeringen. Je hebt de IVA-uitkering, de inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten. Deze uitkering geldt voor medewerkers die niet of bijna niet meer kunnen werken en waarbij er maar een hele kleine kans is op herstel. De WGA-uitkering is de werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten. Deze uitkering is bedoeld voor medewerkers die twee jaar of langer ziek zijn, maar waarvan verwacht wordt dat ze in de toekomst wel weer kunnen werken. Een medewerker kan de WIA pas aanvragen wanneer er sprake is van minimaal 35 procent arbeidsongeschiktheid.
WIA uitkering aanvragen
Als werkgever kan je deze uitkering niet aanvragen. Dat moet je medewerker zelf regelen. Dat wil echter niet zeggen dat je er als werkgever verder niets mee te maken hebt. In de ziekteperiode die aan zo’n aanvraag vooraf is gegaan, moeten zowel werkgever als medewerker aan bepaalde plichten voldoen. Beiden moeten zich namelijk aan de regels van de Wet verbetering poortwachter houden. Wat dit in de praktijk betekent? Onder meer het volgende:
- Er moet tijdens de voorafgaande ziekteperiode van de medewerker een re-integratiedossier zijn opgesteld. Hierin zitten bijvoorbeeld gespreksverslagen, maar ook bijvoorbeeld een evaluatieverslag na het eerste ziektejaar;
- Er moet al vrij vroeg in de ziekteperiode een plan van aanpak gemaakt worden voor re-integratie;
- Met 42 weken ziekte moet er een melding van langdurige ziekte gedaan worden bij het UWV.
Welke documenten zijn nodig voor een aanvraag WIA?
Als je medewerker na 87 weken nog steeds ziek is, stuurt het UWV jou en je medewerker een brief met informatie over het aanvragen van de WIA uitkering. De medewerker kan dan online een aanvraag voor deze uitkering invullen. Hiervoor zijn een aantal zaken nodig. Het volledige re-integratieverslag kun je als werkgever uploaden in het werkgever portaal van het UWV. Daarnaast vul je samen met de medewerker een eindevaluatie in. Dit kan op de UWV-website. Ten slotte moet je medewerker ook medische informatie doorgeven aan het UWV. Dit proces loopt via de bedrijfsarts. Pas als al deze informatie compleet is zal de UWV de aanvraag voor de WIA uitkering beoordelen.
Wat gebeurt er als ik niet alle WIA verplichtingen heb voldaan?
Lever je als werkgever een onvolledig re-integratiedossier aan bij het UWV? Ontbreekt er bijvoorbeeld een plan van aanpak, of zijn er (te) weinig gesprekken geweest met je medewerker? Dan is de kans groot dat het UWV daar niet mee akkoord gaat. In dat geval kan de aanvraag worden afgewezen en kan het zelfs gebeuren dat je je medewerker nog een jaar langer zelf moet doorbetalen. Houd er rekening mee dat deze situatie zich zelfs kan voordoen op het moment dat het dossier niet compleet is of als de medewerker zich niet aan zijn verplichtingen heeft gehouden. Als werkgever zal je in dat geval moeten kunnen aantonen dat je alles hebt geprobeerd om tot een goed re-integratietraject te komen. Het is dus belangrijk om een goed contact te blijven houden met je medewerker en een goede administratie bij te houden.
Kloof tussen werkenden en mensen met een WIA uitkering groeit
In het Belastingplan voor 2025 is een stijging van de arbeidskorting opgenomen. Dit resulteert in een hoger netto maandsalaris voor werkenden. Echter, dit leidt ook tot een toename van het verschil in netto inkomen tussen mensen die werken en zij die (deels) arbeidsongeschikt zijn. Dit aanzienlijke verschil heeft namelijk ingrijpende gevolgen voor de netto-inkomens van personen met een WIA-uitkering.
